Buurtmakers. Van waste tot wijze buurt.

Buurtmakers gaat met kwetsbare en moeilijk bereikbare jongeren aan de slag rond circulaire economie in hun eigen buurt. We verkennen samen met hen de noden in de buurt, waarbij zij de ontwerpvraag kiezen. Wat zijn hun noden? Welke kansen zien ze om met de materialen uit de buurt aan de slag te gaan (bv. afval van een lokaal houtbedrijf)? Hoe kunnen we anders omgaan met materialen en bronnen? De oplossing, daar werken we in co-creatie met de hele buurt aan. Van jong tot oud, van café tot bedrijf en van wijkcomité tot bestuur. Arteveldehogeschool en De Creatieve STEM begeleiden het traject én onderzoeken hoe deze projecten op meerdere locaties en voor lange tijd kunnen werken.  

Waarom we dit doen? Het is duidelijk dat onze gedeelde natuurlijke bronnen en ruimte niet onuitputtelijk zijn. Een circulaire economie hergebruikt grondstoffen maximaal. Bijvoorbeeld door wat je nodig hebt te herdenken, weigeren, reduceren, hergebruiken, recycleren of vervangen door een zelfontworpen alternatief (6R-model).  Bovendien willen we kwetsbare jongeren warm maken voor STEM-beroepen. Dit door kwalitatieve STEM-trajecten in te richten, die een gamechanger kunnen zijn voor deze jongeren omdat het hun zelfvertrouwen opkrikt. Maar ook door hen te laten ervaren dat je STEM kan gebruiken om je familie, vrienden en buurt te helpen.

Vanaf 2021 zetten we drie jaar lang STE(A)M-trajecten op. We vertrekken van wat leeft bij kwetsbare jongeren die nog moeilijk hun weg vinden naar STEM (bijvoorbeeld kansarmen, jongeren met een migratieachtergrond, meisjes etc.). We ontwerpen samen met hen op twee niveaus: We betrekken de jongeren van bij de start bij ons designonderzoek, waarbij we een antwoord zoeken op de vraag: Hoe kunnen we kwetsbare en moeilijk bereikbare jongeren betrekken en motiveren voor STEM-trajecten rond circulaire economie? Tegelijk rollen we STEM-trajecten uit om zo te onderzoeken wat werkt: tijdens minstens 9 trajecten met gemiddeld 6 buitenschoolse workshops per traject ontwerpen de jongeren samen met de buurt oplossingen voor de eigen noden via design thinking en gaan we met hen aan de slag in een mobiel FabLab of een gedeelde ruimte in de buurt. We zetten daarbij in op STEM-vaardigheden, 21e-eeuwse vaardigheden en de duurzame ontwikkelingsdoelstellingen. Gent en Zelzate zijn onze proeftuin. Daarna rollen we de trajecten uit in andere steden en gemeenten op basis van de inzichten van ons designonderzoek.

Samenwerken staat centraal. In de eerste plaats tussen de jongeren en de buurtbewoners, maar dit project kan enkel gerealiseerd worden met de hulp van vele partners. Arteveldehogeschool, De Creatieve STEM, TAJO, UNIZO, Ateljee, Stad Gent en gemeente Zelzate vormen voor dit project een STEM-partnerschap. Andere STEM-partnerschappen en -academies, kennisinstellingen, burgerorganisaties, overheidsinstellingen en bedrijven op wie we alvast mogen rekenen zijn Let’s STEM together, GelijkgeSTEMd, HUB Ontwikkelen in diversiteit (UGent/Stad Gent), Uit de Marge, Vlaamse Dienst Speelpleinwerk, Netwerk Bewust Verbruiken, Glimps, ArcelorMittal, Vereniging van Vlaamse Steden en Gemeenten, Departement Omgeving, Nerdlab, Switchrs, Het Beroepenhuis en De Krook. We brengen iedereen rond de tafel in een lerend netwerk om samen het verschil te maken!