De 10 belangrijkste inzichten uit de nieuwsbarometer 2025
17/06/2025
In een snel veranderend medialandschap blijft het nieuwsgebruik van jongeren een boeiend, maar complex gegeven. De nieuwsbarometer werp licht op hoe Vlaamse jongeren nieuws definiëren, gebruiken, ervaren en evalueren.
Jongeren beperken nieuws allang niet meer tot traditionele journalistiek: influencers, sociale media en nieuwsapps maken volwaardig deel uit van hun dagelijkse informatiestroom. Tegelijk zoeken ze meer dan louter informatie, ze willen nieuws dat hen wijzer maakt, verschillende perspectieven biedt én persoonlijk relevant is.
In deze blog vatten we de belangrijkste inzichten samen over hoe jongeren vandaag omgaan met nieuws, van nieuwswijsheid en vertrouwen tot platformvoorkeuren en interesses.
Nieuwsdefinitie
Nieuws is voor jongeren niet het monopolie van de journalistiek. Meer dan de helft van hen beschouwt nieuws als iets waar meer dan alleen journalisten over berichten. Voor 1 op de 5 jongeren zijn influencers een belangrijke bron van nieuws.
Nieuwsgebruik
1. De meeste jongeren komen vooral passief in contact met nieuws zonder ernaar op zoek te gaan. Toch is 55% actief met nieuws bezig door wekelijks nieuws te checken om op de hoogte te blijven, door specifiek nieuws op te zoeken en door geconcentreerd aandacht te geven aan een nieuwsitem.
2. De gemiddelde jongere consumeert nieuws via 3 verschillende kanalen, waarvan sociale media (84%), televisie of streaming (64%) en radio (51%) de belangrijkste zijn. Minder dan 10% van de jongeren haalt uitsluitend nieuws van sociale media, terwijl met 43% weer meer jongeren de weg vinden naar nieuwsapps en –sites.
3. De meeste jongeren komen in aanraking met nieuws via Instagram (65%), gevolgd door TikTok (44%). Ze ervaren nieuws heel verschillend op beide platformen. TikTok zet zich door als nieuwskanaal voor adolescenten en jongvolwassenen, maar kent nauwelijks nog groei bij tieners. Facebook stort verder in en YouTube is vooral voor tienerjongens een belangrijk kanaal voor nieuws.
4. Vlaamse jongeren komen doorheen de week typisch nieuws tegen van 3 merken. 30% van die jongeren hebben zelfs een zeer gevarieerd nieuwsdieet van 5 of meer merken. VRT NWS bereikt de meeste jongeren (60%) in alle leeftijdscategorieën, gevolgd door HLN (55%). Bij adolescenten is nws.nws.nws erg in trek (57%), bij tieners Sporza (32%).
Nieuwsbeleving
1. Vlaamse jongeren hebben in het algemeen weer meer vertrouwen in nieuws. Het hoogste vertrouwen hebben ze in de VRTnieuwsmerken Sporza (88%), VRT NWS (85%), nws.nws.nws (84%) en Karrewiet (82%). Het populaire socialemediakanaal cestmocro (54%) scoort slechter dan alle gevestigde nieuwsmedia.
2. In lijn met voorgaande jaren mijdt 46% van de Vlaamse jongeren al eens bewust nieuws. Opvallend is dat nieuwsmijden geen teken is van totale afscherming, maar een manier om bewuster om te gaan met nieuws. Nieuwsmijders komen minder vaak spontaan nieuws tegen maar hebben wel actieve nieuwsmomenten en een gevarieerd nieuwsdieet.
3. Eerder dan op de hoogte te worden gehouden, willen jongeren vooral dat nieuws hen wijzer maakt en hen verschillende perspectieven biedt op de actualiteit. Jongeren verwachten van nieuws niet dat het hen entertaint of inspireert.
4. De interesses van jongeren zijn sterk verdeeld. Enkel het thema ’criminaliteit en misdaad' vindt de meerderheid van de jongeren interessant. Sport springt er bovenuit bij jongens, terwijl de interesses bij meisjes meer verdeeld zijn. Jongvolwassenen hebben een grotere interesse in bijna alle thema’s. Maar belangrijker is dat jongeren persoonlijke relevantie zien in nieuws, los van specifieke thema’s.
Nieuwswijsheid
1. De meeste Vlaamse jongeren geven aan dat ze het eerder moeilijk vinden om op sociale media het verschil te zien tussen betrouwbare en onbetrouwbare informatie. Op TikTok vindt 1 op de 5 jongeren het zelfs heel moeilijk om betrouwbare informatie te herkennen.
2. Vlaamse jongeren staan kritisch tegenover informatieve berichten op sociale media. Gemiddeld 86% van de jongeren herkent onbetrouwbare berichten in een nepnieuwstest op basis van socialemediaposts. De keerzijde is dat 4 op de 10 jongeren ook twijfelt aan betrouwbare berichten. Oudere jongeren scoren niet opvallend beter op deze test.
3. Jongeren schatten betrouwbaarheid vooral in aan de hand van de bron en door in te schatten hoe realistisch de informatie is. Jongeren die als verificatiestrategie de bron controleren halen hogere scores in de nepnieuwstest. Hoe meer verschillende verificatiestrategieën men gebruikt, hoe hoger de score op de test.
4. Uit een kennistest over hoe nieuws wordt gemaakt en verspreid blijkt dat Vlaamse jongeren een degelijke nieuwskennis hebben. Oudere jongeren scoren beter op deze test. Wie hoger scoort slaagt er ook beter in om (on)betrouwbare berichten te herkennen in de nepnieuwstest.
5. 1 op de 3 jongeren ziet regelmatig factchecks op sociale media, maar evengoed ziet 1 op de 3 ze zo goed als nooit. Vooral tieners hebben weinig ervaring met dit journalistieke format. Jongeren die regelmatig factchecks zien, doen het ook beter in de nepnieuwstest.
Diepgaande inzichten
1. Jongeren met een lage nieuwskennis zijn in het algemeen minder bij nieuws betrokken. Ze consumeren nieuws minder aandachtig, gaan er minder vaak naar op zoek en gaan er minder vaak over in gesprek. Ze komen nieuws ook minder tegen via televisie, radio, en via nieuwsapps en - sites.
2. Jongeren die opgroei(d)en in nieuwsrijke gezinnen vertonen een rijker nieuwsdieet op vlak van kanalen en merken, hebben een hogere nieuwskennis en scoren beter op de nepnieuwstest. Voor jongeren uit nieuwsarme gezinnen spelen sociale media een relatief belangrijker rol als touchpoint voor nieuws.
3. Jongeren zijn over het algemeen sceptisch over het gebruik van AI door journalisten. Slechts de helft voelt zich comfortabel bij nieuws dat gemaakt is door journalisten die gebruik maken van AI voor eenvoudige doeleinden. Verregaander toepassingen, zoals een AI-presentator, hebben als gevolg dat het gepresenteerde nieuws sterk wordt gewantrouwd.
4. Wanneer Vlaamse jongeren spreken over wat ze van nieuws verwachten op sociale media dan zoeken ze een mix tussen juist, snel en boeiend. Sporza dient hiervoor als voorbeeld.